Në një intervistë me Associated Press, Drejtori i Përgjithshëm i Agjencisë Ndërkombëtare të Energjisë Atomike, Rafael Grossi, deklaroi se ai kërkon një “përgjigje të qartë” nga Teherani në lidhje me grimcat e uraniumit të zbuluara në disa zona iraniane.
Associated Press raportoi se regjimi iranian dhe IAEA kanë punuar që nga rënia e marrëveshjes bërthamore të vitit 2015 me fuqitë botërore për të zgjidhur një sërë çështjesh, duke përfshirë ri-aksesin në filmimet e kamerave të mbikqyrjes në komplekset bërthamore të vendit.
Më 26 prill, në të njëjtën ditë kur gjyqësori i regjimit iranian konfirmoi dënimin e dy studentëve elitarë të vlerësuar me çmime me 16 vjet burg për aktivizëm kundër të gjithë strukturës qeverisëse, Udhëheqësi Suprem i regjimit organizoi një takim me një turmë që ai e quajti “studentë dhe anëtarë të organizatave studentore” për të paralajmëruar ndjekësit e tij për atë që po ndodh në universitetet e vendit.
Duke kujtuar ditët e para pas revolucionit të vitit 1979 dhe në kontradiktë me ngjarjet që shndërruan shumicën e studentëve iranianë në disidentë politikë, Khamenei tha: “Që në fillim, dy pikëpamje krejtësisht të kundërta, domethënë, ‘pikëpamja e revolucionit të udhëhequr nga Imam Khomeini’ dhe “pikëpamja e lëvizjes reaksionare dhe kundërrevolucionare” u përballën me njëra-tjetrën në universitetet tona. Revolucioni e pa universitetin si një qendër për të prodhuar shkencë dhe rritje shkencore dhe kështu si një ofrues të fuqisë kombëtare, por lëvizja kundërrevolucionare donte që universitetet të bëheshin qendra të të mësuarit të relikteve të arsimit perëndimor, në mënyrë që ta kthenin vendin në një shoqëri konsumeriste për produktet perëndimore.”
“Më vonë, shoqatat islame të universiteteve, dhe më pas Lëvizja Studentore Basij dhe Lëvizja e Pedagogëve Basij u krijuan për të ngritur flamujt e revolucionit në universitete,” shtoi Udhëheqësi Suprem, duke iu referuar goditjes mbarëkombëtare ndaj akademisë që u quajt “Revolucion Kulturor” nga Khomeini.
Khamenei më pas filloi të nënvizonte arsyen kryesore të predikimit të tij. Duke folur gjatë dhe duke shpalosur shqetësimet e tij për rreziqet e universitetit, ai deklaroi: “Republika Islamike mund të jetë krenare për universitetin e saj, por edhe mund të shqetësohet për këtë universitet. Lëvizja reaksionare dhe kundërrevolucionare, e cila ka lidhje me fuqitë e huaja, është ende aktive dhe ka një axhendë për universitetet me mbështetjen dhe drejtimin e politikave neo-koloniale. Prandaj, duhet të shqetësohemi.”
Duke hedhur poshtë disidencën e brendshme mbarëkombëtare si gjoja të lidhur me burime të huaja, Khamenei shtoi: “Sipas mendësisë perëndimore, trashëgimia e madhe e mendimit dhe e kulturës së vendit duhet të pakësohet ose të fshihet dhe numri i madh i të rinjve që duan të ngjiten në shkallët e nderit dhe dinjitetit kombëtar duhet të përballen me dëshpërim dhe ankth, dhe një ndjenjë ngërçi duhet të injektohet tek brezi i ri. Kjo është arsyeja pse ne duhet të shqetësohemi dhe të përballemi me të.”
Komentet e Udhëheqësit Suprem pasqyruan gjithashtu shqetësimin e tij të madh për radikalizimin e shoqërisë iraniane. Edhe pse indirekt pranoi zhgënjimin e popullit, ai iu kundërvu kritikave të ashpra ndaj qeverisë së përzgjedhur prej tij. “Kur ka një menaxhim revolucionar që drejton vendin, duhet t’i dorëzohesh kërkesave të arsyeshme, dhe kjo nuk lë vend që disa njerëz të dyshojnë për rëndësinë e rolit të studentëve,” tha ai.
“Shmangia e sjelljeve të ashpra nuk do të thotë kompromis dhe lajka, dhe asnjëherë nuk kam dhënë dhe nuk do të jap këshilla të tilla për të rinjtë dhe studentët, por qëllimi i kësaj këshille është shmangia e literaturës së dëmshme dhe sarkastike, e cila fatkeqësisht është përhapur shumë edhe në hapësirën kibernetike sot,” shtoi Khamenei.
Khamenei gjithashtu gjeti kohë për të shpjeguar mendimet e tij për çështjet ndërkombëtare. Vërejtjet e tij shfaqën shqetësime serioze se si lufta në Ukrainë do të ndikojë tek aleati i regjimit të tij, Rusia, dhe tek statusi i regjimit të tij në botë.
“Sot, bota është në prag të një rendi të ri ndërkombëtar, i cili po formësohet pas epokës së rendit botëror bipolar drejt teorisë së një rendi botëror unipolar,” tha Khamenei. “Lufta në Ukrainë duhet të shqyrtohet më thellë dhe në kontekstin e formimit të një rendi të ri botëror, i cili ka të ngjarë të pasohet nga procese komplekse dhe të vështira. Në këto rrethana të reja dhe komplekse, të gjitha vendet, përfshirë Republikën Islamike, kanë për detyrë të ruajnë autoritetin e tyre të fortë dhe të butë për të garantuar që interesat dhe siguria e vendit të mos anashkalohen.”
Të hënën, më 25 prill 2022, gjyqësori i regjimit iranian dënoi me 16 vjet burg dy studentë elitë, Ali Younesi dhe Amir-Hossein Moradi. Ministria famëkeqe e Inteligjencës dhe Sigurisë (MOIS) i ndaloi ata më 10 prill 2020.
Younesi më vonë zbuloi se rreth 12 oficerë të inteligjencës dhe anëtarë të Korpusit të Gardës Revolucionare Islamike (IRGC) bastisën papritur shtëpinë e prindërve të tij dhe arrestuan Aliun pa asnjë urdhër. Ata e rrahën rëndë Aliun. Gjatë dy viteve të fundit, hetuesit ushtruan tortura mendore dhe fizike ndaj dy studentëve elitë në përpjekje për t’i detyruar ata të rrëfeheshin me forcë. Ata këmbëngulën në pafajësinë e tyre, megjithatë, nxiten autoritetet të intensifikojnë presionet për t’i thyer ato.
Younesi dhe Moradi u mbajtën pa komunikuar për 600 ditë. Të dy kaluan qindra ditë në izolim. Për më tepër, Younesi u infektua me koronavirus në burg dhe u privua nga kujdesi i nevojshëm mjekësor. Gjatë marrjes në pyetje, shikimi i tij u dëmtua rëndë.
Duke shijuar një nivel mosndëshkimi për shkak të të qenit djali i një Ajatollah dhe një ish-nënkryetar i parlamentit (Mexhlis), Ali Motahari bëri një zbulim befasues në intervistën e tij me Iscanews.
Që në fillim, kur filluam me aktivitetin bërthamor, qëllimi ynë ishte të ndërtonim një bombë dhe të përforconim fuqinë tone parandaluese, por nuk ishim në gjendje të ruanim konfidencialitetin pasi raportet konfidenciale u zbuluan nga grupi i hipokritëve,- tha Motahari. “Hipokritët” është termi poshtërues i regjimit për Organizatën Muxhahedin-e-Khalq (MEK/PMOI).
Një vend që dëshiron të përdorë në mënyrë paqësore fuqine bërthamore nuk fillon kurrë me pasurimin (uraniumin), përkundrazi fillimisht krijon një reaktor dhe më pas hyn në fushën e pasurimit, shtoi ai. Por fillimi i pasurimit krijon dyshimin se ne duam të ndërtojmë një bombë. Nëse ne mund të ndërtonim dhe testonim bomba në mënyrë klandestine si Pakistani, do të ishte shumë parandaluese. Vendet e tjera marrin parasysh energjinë bërthamore, kështu që unë besoj se duhet t’i kishim dhënë fund asaj që filluam. Duke shprehur pesimizëm në lidhje me bisedimet aktuale bërthamore në Vjenë, ish-deputeti shtoi: Në të kaluarën jemi përpjekur të sigurojmë disa garanci në mënyrë që amerikanët të mos i thyejnë premtimet e tyre, por ne nuk patëm fuqi. Është e njëjta gjë si sot. Nëse do të bëjmë një marrëveshje, duhet të sigurohemi që amerikanët janë të lidhur me të. Në ditët e para kur JCPOA po finalizohej dhe filloi zbatimi i tij, nëse do të trajtohej siç duhet dhe nëse do të kishim lejuar të gjitha kompanitë evropiane dhe amerikane të vinin për të investuar, amerikanët nuk do të kishin mundur të minonin gjithçka kaq lehtë, sepse ata vetë kishin ngecur ne kete.
Duke ofruar dëshmi se Teherani po shkelte Rezolutën 2231 të Këshillit të Sigurimit të Kombeve të Bashkuara, Motahari tha: Testi i raketës që u krye dy ose tre ditë pas nënshkrimit të JCPOA, ishte gjithashtu një nga sjelljet që kishte një mesazh negativ për zbatimin e JCPOA. Ndërsa kritikoi retorikën e zyrtarëve të tjerë shtetërorë iranianë për një “ekonomi rezistente” dhe ” rezistuese ndaj sanksioneve”, ish nënkryetari i parlamentit tha: Realiteti është se Irani nuk mund të përparojë pa investime të huaja. Të thuash se nuk na intereson JCPOA është e gabuar. Deklaratat si “nuk na interesojnë sanksionet dhe do t’i anashkalojmë të gjitha me çfarëdolloj kostoje” janë thjesht slogane dhe kostoja shkon tek xhepat e njerëzve të zakonshëm.
Statistikat zyrtare në Iran tregojnë se çmimet e banesave në Teheran janë rritur shtatë herë që nga viti 2017. Pavarësisht premtimeve për të luftuar inflacionin, për të ulur çmimet dhe për të ndërtuar katër milionë shtëpi, sipas Bankës Qendrore të Iranit, çmimet e banesave në Iran janë rritur ndjeshëm që kur Ebrahim Raisi mori qeverinë.
Çmimi i çdo metër katror tokë në Teheran është rritur nga 300 milionë rialë në gusht 2021 në mbi 350 milionë rialë në mars 2022. Kjo përfaqëson një rritje prej 50 milionë riale për metër katror tokë në Teheran në gati shtatë muaj, ndërsa çmimi i çdo metri tokë nga 50 milionë në vitin 2017 ne 350 milionë rialë në vitin 2021 tregon një rritje të mprehtë me 600%.
Sipas IRNA, zhvendosja e njerëzve në periferi të qyteteve të mëdha quhet sëmundja e heshtur e metropoleve të sotme. Është një nënprodukt i migrimit, vështirësive ekonomike dhe centralizimit të popullsisë, veçanërisht në kryeqytet. Kjo do të thotë se procesi i migrimit çon në evakuimin e fshatrave dhe zvogëlimin e popullsisë së qyteteve me të ardhura të ulëta dhe së fundi, popullsia përqendrohet në disa qytete ose provinca të mëdha dhe fillon procesi i polarizimit të vendit.
Qindra studentë në Universitetin e Shkencës dhe Teknologjisë të Teheranit protestuan kundër ngacmimeve nga departamenti i sigurisë së universitetit të dielën, 24 prill 2022. Studentët e Universitetit të Shkencës dhe Teknologjisë janë mbledhur para godinës së departamentit të sigurisë dhe kanë brohoritur parulla kundër tij.
“Departamenti i sigurisë është një peng në duart e qeverisë,” brohoritën studentët.Ata mbanin gjithashtu pankarta që shkruanin: “Konvikti i vajzave është si një repart burgu”, “Studentët janë gjallë” dhe “Universiteti nuk është një kazermë ushtarake”.Një nga studentët protestues të Universitetit të Shkencës dhe Teknologjisë u tha studentëve: “Më pak se dy javë nga rihapja e universitetit, ne kemi qenë dëshmitarë që patrullat e sigurisë shqetësojnë të rejat për atë që veshin; ata kontrollojnë njerëzit në konvikte dhe së fundi, së fundmi rrahën një studente që po protestonte ndaj akteve të tyre. Tani studentët e Shkencës dhe Teknologjisë përgjigjen me këtë tubim: “Universiteti nuk është kazermë ushtarake!”
Më 3 prill 2022, studentet femra që ndiqnin Universitetin e Teheranit raportuan se zyrtarët e sigurisë në Universitetin e Teheranit u bënin presion studentëve femra që të mbanin Maghna’eh, një leckë e zezë që mbulonte kokën, ballin, mjekrën dhe gjoksin e tyre.Në fjalën e tij në një tubim në provincën Khorasan Razavi, Ebrahim Raisi theksoi nevojën për të goditur gratë në mënyra të ndryshme, duke thënë, “Afro 28 sisteme kanë përgjegjësi që lidhen me zbatimin e planit të dëlirësisë dhe hixhabit”. (Agjencia shtetërore e lajmeve Mehr – 1 Prill 2022)
Regjimi iranian raportoi një tjetër pirateri në ujërat e Gjirit Persik. Një zyrtar i IRGC njoftoi sekuestrimin e një “anije të huaj që transportonte 200,000 litra karburant kontrabandë” dhe arrestimin e tetë anëtarëve të ekuipazhit.
Gholamhossein Hosseini, menaxheri i marrëdhënieve publike të distriktit të dytë detar të IRGC, i tha agjencisë shtetërore të lajmeve Fars sot se anija ishte kapur në veri të Gjirit Persik. Ai nuk komentoi pronësinë e anijes apo identitetin e ekuipazhit të saj, por tha se anija ishte nisur për në portin e Bushehr dhe iu dorëzua autoriteteve gjyqësore.
Duke thënë se Shtetet e Bashkuara kanë ofruar shumë lëshime gjatë bisedimeve bërthamore në Vjenë, një zyrtar afër negociatave thotë se regjimi tani po pret që amerikanët të dorëzohen.Sipas Eghtesadnews shtetërore, një këshilltar i ekipit negociator të regjimit iranian në Vjenë, Mohammad Marandi, tha: “Sipas amerikanëve, Irani ka qenë në gjendje të fitojë lëshime të rëndësishme në Vjenë.
Për këtë arsye, disa anëtarë të delegacionit amerikan dhanë dorëheqjen dhe u larguan nga ekipi në shenjë proteste”.“Nga ana tjetër, kur z. Robert Malley shkoi në Kongres dhe raportoi për procesin e negociatave, reagimet ishin negative”, shtoi Marandi. “Anëtarët e Kongresit protestuan, duke besuar se ekipi amerikan kishte pranuar shumë. Në ditët e fundit të negociatave gjërat po ecnin shpejt, por për çështje të ndryshme, përfshirë verifikimin e heqjes së sanksioneve, garancitë, si dhe çështjen e IRGC-së, amerikanët pushuan së punuari menjëherë”.
“Problemi është nga brenda Shteteve të Bashkuara. As evropianët, as rusët, as kinezët dhe as Teherani nuk e kanë problem të vazhdojnë. Por duhet të presim dhe të shohim nëse zoti Biden do të vendosë të vazhdojë apo jo”, përfundoi Marandi.
Këtë javë, komandanti i njësisë detare të Korpusit të Gardës Revolucionare Islamike (IRGC) tha se Teherani nuk do të ndalojë përpjekjet për t’u hakmarrë për eliminimin e Qassem Soleimani, duke e përshkruar një nocion të tillë si “fantazi e pastër”. Soleimani ishte truri kryesor terrorist i regjimit. Komandanti i IRGC-së, Alireza Tangsiri, iu përgjigj kërkesave të raportuara amerikane që Teherani të mos hakmerrej për vdekjen e Soleimanit në këmbim të heqjes së IRGC-së nga lista e organizatave terroriste të SHBA-së.
Soleimani, ish-komandanti i Forcave Quds, u vra nga një sulm me dron amerikan në aeroportin e Bagdadit në janar 2020. Ditë më vonë, regjimi gjuajti një breshëri raketash balistike në Irakun lindor, duke synuar bazat ushtarake ku strehoheshin ushtarakët amerikanë. Më shumë se 100 ushtarë pësuan lëndime traumatike në tru dhe Teherani shpejt filloi të këmbëngulte se kjo ishte vetëm hakmarrja e parë.
Forcat e regjimit iranian dhe përfaqësuesit e tyre rajonalë kryen më pas sulme me dronë në të paktën dy baza të tjera ushtarake ku ishte vendosur personeli amerikan. Kohët e fundit, u raportua se ish-Sekretari i Shtetit Mike Pompeo, midis amerikanëve të tjerë, kishte marrë kërcënime të besueshme për një komplot vrasjeje të krijuar nga IRGC.
Tangsiri tha se vetë komandanti i lartë i IRGC-së “ka thënë se hakmarrja është e pashmangshme dhe se ne do të zgjedhim kohën dhe vendin për të”. Këto komente përforcojnë ndjenjën e shprehur në fillim të javës nga Saeed Khatibzadeh, zëdhënësi i Ministrisë së Jashtme të Iranit.Regjimi më parë bëri thirrje që Pompeo dhe ish-presidenti Donald Trump të gjykoheshin nga një “gjykatë islamike”, por shtoi se nëse autoritetet perëndimore nuk do ta pranonin këtë kërkesë, atëherë Teherani dhe mbështetësit e tij do të ndiqnin “drejtësinë” nëpërmjet mekanizmave të tyre jashtëgjyqësorë. Një komandant i lartë i IRGC deklaroi javën e kaluar se edhe vrasja e të gjithë liderëve aktualë të SHBA-së do të ishte e pamjaftueshme për t’u hakmarrë për vdekjen e Soleimanit.Ironikisht, rritja e kësaj retorike nuk duket të ketë ndikuar në shprehjet publike të besimit të Teheranit lidhur me rezolutat e mundshme në lidhje me marrëveshjen bërthamore të Iranit të vitit 2015, ose Planin e Përbashkët Gjithëpërfshirës të Veprimit. Negociatat për një rikthim të ndërsjellë në përputhje me atë marrëveshje filluan më shumë se një vit më parë dhe janë ende në vazhdim
Brenda një dite u raportua në media për dy raste të vrasjes së grave. Dy viktimat ishin të dyja nuse minorene. Shumë nga këto raste tragjike dhe fatkeqe mbahen larg publikut. Dy nuset minorene të vrara nga bashkëshortët e tyre u identifikuan si Zahra Zeinalpour, 21 vjeç dhe Shiva, 16 vjeç.
Zahra Zeinalpour, nënë e një fëmije 3 vjeç
Zahra Zeinalpour u dogj pa mëshirë me benzinë.
E lindur në vitin 2001, Zahra ishte detyruar të martohej në moshën 14 ose 15 vjeçare. Ajo ishte nënë e një fëmije 3 vjeç.
Burri i Zahra-s sillte gra të tjera në shtëpi para syve të saj dhe kishte marrëdhënie me to gjatë gjithë martesës së tyre. Sa herë që Zahra e kundërshtonte atë situatë, ajo i nënshtrohej dhunës.
Hera e fundit ishte më 15 prill 2022. Zahra kundërshtoi dhe tha se do t’i tregonte gjithçka familjes së saj. Ajo mori telefonin për të telefonuar babain e saj.
Burri i saj zbrazi një enë 20 litërshe me benzinë në shtëpinë e tyre. Ngrohësja ishte e ndezur dhe zjarri kishte kudo. Zahra u dogj rëndë. Ajo u dërgua në Spitalin Shoët në Provincën e Azerbajxhanit Perëndimor, e mbështjellë me një batanije kur zjarri u shua.
Nuk kishte asnjë shpresë për mbijetesë. Stafi i spitalit tha se plagët e saj ishin shumë të rënda. Zahra Zeinalpour vdiq më 22 prill 2022.
Burri i Zahra-s u arratis dhe nuk është arrestuar nga autoritetet iraniane.
Konteja Shoët, ku Zahra jetonte, llogaritet si një nga qytetet më të varfra në provincën e Azerbajxhanit Perëndimor, në veriperëndim të Iranit.