Konferenca në Cuneo: “Jo ekzekutimeve, po rezistencës” dhe ndryshimit demokratik në Iran

CUNEO, Itali, 23 tetor 2026 – Zyrtarë të zgjedhur italianë, ish-parlamentarë, përfaqësues të Shoqatës Kombëtare të Partizanëve Italianë (ANPI), mbrojtës të të drejtave të njeriut dhe anëtarë të komunitetit iranian u mblodhën në Bashkinë e Cuneos në konferencën “Jo ekzekutimeve, po rezistencës”.

Pjesëmarrësit dënuan përdorimin në rritje të dënimit me vdekje në Iran dhe shprehën mbështetjen për një ndryshim demokratik të udhëhequr nga vetë iranianët. Folësit lidhën traditën antifashiste të Italisë me luftën kundër diktaturës në Iran, duke theksuar rolin e të burgosurve politikë, grave, të rinjve dhe rezistencës së organizuar brenda vendit.

Cuneo dhe trashëgimia e rezistencës antifashiste

Kryetarja e Bashkisë së Cuneos, Patrizia Manassero, ish-anëtare e Senatit italian, theksoi lidhjen historike të qytetit me luftën kundër diktaturës. Ajo kujtoi vendimin e vitit 2008 për ta njohur Kampin Ashraf si qytet binjak, si shprehje solidariteti me anëtarët e Rezistencës iraniane të detyruar të largoheshin nga vendi i tyre.

Manassero nënvizoi se institucionet italiane nuk mund të qëndrojnë indiferente përballë protestuesve që përballen me burgimin dhe ekzekutimin. Ajo shprehu shpresën që liria të mbizotërojë sa më shpejt në Iran.

Ish-senatori italian Roberto Rampi tërhoqi paralele mes partizanëve italianë dhe iranianëve që kanë vazhduar rezistencën politike për më shumë se katër dekada. Ai kundërshtoi ndërhyrjen ushtarake të huaj, duke e cilësuar atë si shkatërruese dhe të papërshtatshme për zgjidhjen e krizës.

Megjithatë, Rampi paralajmëroi se kundërshtimi ndaj luftës nuk duhet të çojë në pranimin e regjimit klerikal si partner politik të pranueshëm.

“Ne mund të mësojmë një mësim të madh nga Rezistenca iraniane”, deklaroi ai, duke vlerësuar këmbënguljen dhe organizimin e saj. Rampi theksoi gjithashtu përfaqësimin e gjerë të grave në udhëheqjen e Rezistencës, si dëshmi se besimi fetar mund të bashkëjetojë me mbështetjen për një shtet laik demokratik dhe barazi të plotë gjinore.

ANPI mbështet demokracinë dhe Planin me Dhjetë Pika

Lanzo Ruggiero, nënkryetar i ANPI-së në Cuneo, rikonfirmoi mbështetjen e organizatës për Këshillin Kombëtar të Rezistencës së Iranit (NCRI).

Ai përshëndeti Planin me Dhjetë Pika të zonjës Maryam Rajavi, i cili parashikon një qeverisje demokratike, sovranitetin popullor, zgjedhje të lira, pluralizëm, ndarjen e fesë nga shteti, drejtësi dhe paqe. Sipas Ruggieros, këto parime përputhen me vlerat e Kushtetutës antifashiste italiane.

Ai e cilësoi dënimin me vdekje në Iran si instrument për përhapjen e frikës, shtypjen e kundërshtarëve dhe goditjen e atyre që konsiderohen armiq të autoriteteve. ANPI, tha ai, do të vazhdojë të ngrejë zërin për të burgosurit që rrezikojnë ekzekutimin dhe t’u kërkojë institucioneve italiane e evropiane të ndërmarrin veprime.

Kundër ekzekutimeve dhe çdo forme diktature

Claudia Carli, anëtare e Këshillit Bashkiak të Cuneos dhe moderatore e hapjes së konferencës, kujtoi vendimet unanime të këshillit në vitet 2022 dhe 2024 kundër represionit dhe shkeljeve të rënda të të drejtave të njeriut në Iran.

Ajo paralajmëroi se ekzekutimet pa një proces të drejtë gjyqësor përdoren për të frikësuar shoqërinë dhe për të penguar kryengritjet e organizuara. Carli theksoi se konferenca synonte të ripërtërinte mbështetjen për lirinë, drejtësinë dhe të drejtat themelore.

Mahmoud Hakamian, anëtar i Komitetit të Punëve të Jashtme të NCRI-së, tha se ekzekutimet duhet të shihen në kontekstin e rezistencës në burgje, protestave popullore dhe rolit të grave e të rinjve. Ai përmendi shifrën prej 1.186 ekzekutimesh që nga fillimi i vitit 2026 dhe tha se afro 50 të burgosur politikë ishin ekzekutuar që nga fillimi i luftës së fundit, përfshirë nëntë anëtarë të Organizatës së Muxhahedinëve të Popullit të Iranit (PMOI/MEK).

Hakamian kërkoi njohjen e së drejtës së popullit iranian për ndryshim politik dhe theksoi rëndësinë e një alternative demokratike e të organizuar, e pranishme si jashtë vendit, ashtu edhe brenda Iranit përmes Njësive të Rezistencës.

Ai hodhi poshtë si vazhdimin e diktaturës fetare, ashtu edhe rikthimin e monarkisë. “Legjitimiteti politik duhet të mbështetet vetëm në një parim: votën e lirë të popullit iranian”, deklaroi ai.

“Jo ekzekutimeve të martave” dhe lirimi i të burgosurve politikë

Elham Nikzat, përfaqësuese e Grave Demokratike Iraniane në Italinë e Veriut, foli për fushatën “Jo ekzekutimeve të martave”, e nisur në janar 2024. Sipas organizatorëve, deri më 20 tetor 2026, fushata kishte hyrë në javën e 143-të radhazi dhe përfshinte të burgosur në 66 burgje iraniane. Çdo të martë, pjesëmarrësit refuzojnë ushqimin në shenjë proteste kundër dënimit me vdekje.

Nikzat kërkoi nga institucionet italiane dhe evropiane një moratorium të menjëhershëm për ekzekutimet, lirimin e të burgosurve politikë të ndaluar për ushtrimin paqësor të të drejtave të tyre dhe përgjegjësinë për shkeljet e rënda të të drejtave të njeriut.

Ajo theksoi se demokracia e vërtetë nuk mund të ekzistojë pa barazi mes grave dhe burrave dhe se drejtësia kërkon respektimin e së drejtës për jetën.

Ndryshimi duhet të vijë nga populli iranian

Dr. Khosrow Nikzat, president i Shoqatës së Mjekëve dhe Farmacistëve Iranianë që banojnë në Itali, argumentoi se as bombardimet e huaja dhe as politika e tolerimit e dialogut gjatë dekadave nuk kishin sjellë transformimin demokratik të Iranit.

Sipas tij, faktori vendimtar është vetë populli iranian, por pakënaqësia duhet të shndërrohet në një kryengritje të organizuar.

“Vetëm dhe ekskluzivisht populli iranian mund t’i ndryshojë gjërat, dhe vetëm një kryengritje e organizuar mund t’i ndryshojë ato”, deklaroi ai.

Dr. Nikzat theksoi se Rezistenca iraniane është e domosdoshme për t’i dhënë drejtim lëvizjes popullore dhe për këtë arsye duhet mbështetur.

Konferenca përfundoi me një mesazh të qartë: jo ekzekutimeve, jo diktaturës fetare apo monarkike dhe jo rikthimit në të kaluarën; po lirisë, sovranitetit popullor dhe një Irani demokratik e të lirë.