Si Dobësohet Teherani, Autoritetet Iraniane Kthehen Brenda me Kërcënime, Posta Kontrolli dhe Shfaqje Force

103
Regjimi iranian, i dobësuar rëndë nga sulmet ajrore SHBA-Izrael, vrasja e Udhëheqësit Suprem Ayatollah Ali Khamenei më 28 shkurt 2026 dhe humbjet e komandantëve të lartë, po shtyp çdo mosbindje të brendshme me kërcënime, posta kontrolli dhe forcë vdekjeprurëse. Teherani nën rrethim, frikë nga ngritje e re popullore.
Forcat e sigurisë përballen me banorët gjatë trazirave në Torbat-e Jam, në verilindje të Iranit, ndërsa autoritetet lëvizin për të shtypur protestat mes presioneve ekonomike në rritje — 16 janar 2023

Regjimi iranian, i dobësuar rëndë nga sulmet ajrore të vazhdueshme të SHBA-së dhe Izraelit, vrasja e Udhëheqësit Suprem Ali Khamenei më 28 shkurt 2026 dhe vdekjet e shumta të komandantëve të lartë ushtarakë, ka zhvendosur fokusin e tij brenda. Duke përballur presion ushtarak të jashtëm dhe paqëndrueshmëri të brendshme, autoritetet po shtojnë masat shtypëse, duke përfshirë kërcënime, posta kontrolli dhe forcë vdekjeprurëse kundër kërcënimeve të perceptuara vendase, për të parandaluar mosbindjen ose ngritjen popullore në mes të dobësisë së dukshme.

Retorikë e Lartësuar dhe Kërcënime kundër Popullsisë

Më 6 mars 2026, komandanti i policisë Ahmad-Reza Radan deklaroi se forcat kufitare ishin plotësisht të pajisura dhe “gati me gisht në këmbëz”, të përgatitura për të shtypur çdo “komplot” në kufi ose në qytete. Ai theksoi praninë aktive të policisë dhe forcave Basij në zonat urbane dhe veprime vendimtare kundër atyre që “prishin opinionin publik” në internet. Të njëjtën ditë, Sadegh Amoli Larijani u bëri thirrje forcave ushtarake dhe policore të ushtrojnë “autoritet më të madh” që të mos linin asnjë hapësirë për armiqtë e regjimit. Këto deklarata pasqyrojnë një kornizim më të gjerë të mosbindjes së brendshme si e barabartë me agresionin e huaj, duke trajtuar trazirat publike si kërcënim sigurie në kohë lufte.

Shfaqje Publike të Vazhdimësisë mes Humbjeve të Rënda

Më 10 mars, autoritetet iraniane mbajtën ceremoni varrimi në Teheran për disa figura të larta të vrarë në konflikt, duke përfshirë Abdolrahim Mousavi (Shefi i Shtabit të Përgjithshëm), Mohammad Pakpour (Komandanti i Përgjithshëm i IRGC-së), Ali Shamkhani, Aziz Nasirzadeh dhe Mohammad Shirazi. Këto ngjarje të skenuara synojnë të projektojnë vendosmëri dhe vazhdimësi udhëheqëse pavarësisht shkallës së humbjeve. Megjithatë, ato gjithashtu nxjerrin në pah brishtësinë e regjimit pas vdekjes së Khameneit dhe eliminimit të komandantëve kyç në sulmet e hershme.

Shtypje Vdekjeprurëse e Gëzimit dhe Kundërshtimit Publik

Një incident i ashpër në Fardis pranë Karajit ilustroi refleksin e regjimit: dy vëllezër, Ahmad Reza Feyzi (15 vjeç) dhe Amirhossein Feyzi (19 vjeç), bashkë me babanë e tyre, u qëlluan për vdekje nga forcat e sigurisë pasi i binin borisë së makinës për të festuar vdekjen e Khameneit. Forcat vazhduan të qëllonin edhe pas ndalimit të automjetit. Këto përgjigje tregojnë se shprehjet e gëzimit publik për dobësimin e regjimit përballen me forcë vdekjeprurëse të menjëhershme.

Më 10 mars, ministria e inteligjencës njoftoi arrestimin e një shtetasi të huaj dhe 30 të ashtuquajtur spiunë, “mercenarë” dhe agjentë, të paraqitur në mediat shtetërore si pjesë e një fushate të zgjeruar të sigurisë së brendshme. Ky etiketim i gjerë i kërcënimeve të brendshme nënvizon paranojën për infiltrim dhe mosbindje.

Arrestime të Paligjshme dhe Kufizime ndaj Civilëve

Shqetësimet për të drejtat e njeriut janë përshkallëzuar. Amnesty International raportoi më 9 mars se autoritetet refuzonin lirimin e të burgosurve të arrestuar arbitrarisht pavarësisht rreziqeve nga sulmet ajrore afër, duke transferuar disa në vende të panjohura ose pranë objektivave ushtarakë të mundshëm. Një ndërprerje interneti e vendosur që nga fillimi i luftës vazhdon, duke izoluar qytetarët dhe duke kufizuar rrjedhën e informacionit. Raportet e jashtme përshkruajnë frikë të përhapur se epoka pas Khameneit do të shtojë shtypjen e sigurisë.

Ndërndarje të Brendshme dhe Projektime Force

Presidenti Masoud Pezeshkian u përpoq për de-përshkallëzim duke u kërkuar falje shteteve fqinje të prekura nga sulmet iraniane dhe duke deklaruar se goditjet do të ndalonin nëse nuk vinin nga territori i tyre, duke e kornizuar çështjen si diplomatike. Kjo u kundërshtua shpejt nga zëdhënësi ushtarak Abolfazl Shekarchi, i cili pohoi se çdo vend që lehtëson sulmet mbetet objektiv, dhe organet e tjera insistuan për vazhdimin e goditjeve kundër objekteve amerikane dhe izraelite. Këto kundërpërgjigje synojnë të fshijnë perceptimet e tërheqjes, të mbajnë moralin e forcave dhe proxy-ve, dhe të projektojnë forcë të palëkundur jashtë dhe brenda.

Teherani Nën Rrethim dhe Ushtarakizim

Teherani ngjan me një qytet nën frikësim. Mediat ndërkombëtare, duke përfshirë France 24 dhe Agence France-Presse, raportojnë ndërprerje të rënda nga sulmet ajrore: rreth 3–4 milionë banorë janë larguar drejt zonave rurale, brigjeve të Kaspikut ose qyteteve më të vogla. Dyqanet janë mbyllur, rrugët bosh, dhe postat e armatosura dominojnë. Shoferët e mbetur përballen me ndalesa, kontroll ID dhe hapje bagazhesh.

Banorët përshkruajnë Gardën Revolucionare që mbyll rrugët me armë të rënda për të ngjallur frikë, agjentë civilë të armatosur kudo, dhe forca sigurie që kontrollojnë telefonat dhe ngacmojnë civilët. Zyrtarë si Kryetari i Parlamentit Mohammad-Bagher Ghalibaf refuzuan bisedimet për armëpushim, ndërsa zëdhënësi i gjyqësorit Asghar Jahangir paralajmëroi kundër shfrytëzimit të situatës, dhe zëdhënësja e qeverisë Fatemeh Mohajerani pretendoi se një udhëheqës i ri suprem kishte rikthyer bashkimin — retorikë që sinjalizon ankth për paqëndrueshmëri në vend të kontrollit të vërtetë.

Frika Themelore nga Ngritje Kombëtare

Së bashku, kërcënimet në rritje, shfaqjet e nxituara të vazhdimësisë, grindjet e brendshme për politikën ushtarake dhe ushtarakizimi i Teheranit tregojnë një regjim në tendosje të madhe që kthen makinerinë e tij shtypëse brenda. Pavarësisht projektimeve të forcës, këto veprime tradhtojnë shqetësim të thellë: përtej sulmeve të huaja, udhëheqësit frikësohen se lufta, kaosi i trashëgimisë dhe dobësia e ekspozuar mund të ndezin një ngritje tjetër kombëtare — skenarin që ata kanë kërkuar prej vitesh ta parandalojnë me shtypje.