Përplasjet brenda regjimit iranian po thellohen

19
Mohsen Rezaei dhe roli në rritje i Gardës Revolucionare në Iran
Mohsen Rezaei djathtas

Një ndryshim që ngre pikëpyetje

Një riorganizim i papritur në Këshillin e Lartë të Sigurisë Kombëtare të Iranit ka nxjerrë në pah tensionet në nivelet më të larta të pushtetit dhe varësinë në rritje nga strukturat e Gardës Revolucionare.

Mohsen Rezaei zëvendësoi Mohammad Bagher Zolghadr si sekretar i Këshillit të Lartë të Sigurisë Kombëtare. Ndryshimi erdhi pas disa ditësh raportimesh kontradiktore, mohimesh dhe kthesash të papritura.

Përplasje mes qendrave të pushtetit

Sipas raportimeve të fundit, më 9 gusht një urdhër që i atribuohet udhëheqësit suprem Mojtaba Khamenei e emëroi Rezaein si përfaqësues të tij në Këshillin e Lartë të Sigurisë Kombëtare.

Vetëm disa orë më vonë, presidenti Masoud Pezeshkian e emëroi zyrtarisht Rezaein si sekretar të këshillit.

Renditja e këtyre veprimeve është domethënëse, sepse sugjeron se vendimmarrja mbi strukturat kryesore të sigurisë po përqendrohet gjithnjë e më shumë rreth qendrës së re të pushtetit.

Roli në rritje i Gardës Revolucionare

Rezaei është një figurë e lidhur ngushtë me strukturat ushtarake dhe të sigurisë të regjimit. Emërimi i tij në një post kyç vjen në një periudhë kur regjimi përballet njëkohësisht me krizë ekonomike, pakënaqësi sociale, tensione të brendshme dhe presione të jashtme.

Në këtë kontekst, forcimi i figurave të lidhura me aparatin e sigurisë mund të shihet si një përpjekje për të konsoliduar kontrollin dhe për t’iu përgjigjur krizave përmes mekanizmave të sigurisë dhe jo përmes reformave politike.

Një regjim gjithnjë e më i varur nga aparati i sigurisë

Ndryshimet e fundit nuk duhen parë vetëm si një rotacion administrativ.

Ato ndodhin në një kohë kur sistemi përballet me probleme të shumta: ekonomia është nën presion, inflacioni dhe zhvlerësimi i monedhës kanë dobësuar fuqinë blerëse, ndërsa ekzekutimet dhe represioni vazhdojnë të jenë instrumente kryesore të kontrollit.

Pikërisht për këtë arsye, çdo rritje e rolit të strukturave ushtarake në vendimmarrjen politike është një tregues i rëndësishëm për të kuptuar drejtimin e ardhshëm të regjimit.

Kriza e brendshme po bëhet më e dukshme

Përplasjet dhe ndryshimet e shpejta në nivelet e larta të pushtetit tregojnë se sistemi nuk po përballet vetëm me presion nga jashtë.

Ai po përballet edhe me probleme të brendshme të koordinimit dhe ndarjes së pushtetit.

Nëse këto tensione vazhdojnë të thellohen, forcimi i aparatit të sigurisë mund të sjellë kontroll më të madh afatshkurtër, por njëkohësisht mund të thellojë hendekun midis strukturave qeverisëse dhe shoqërisë iraniane.