Makineria e propagandës së Iranit ka gjetur një mjet të ri: inteligjencën artificiale
Identitete të rreme gazetarësh dhe artikuj të manipuluar
Hetimi më i fundit i OpenAI ka zbuluar një operacion ndikimi me bazë në Iran, i cili përdori një metodë më të sofistikuar sesa mbushja e rrjeteve sociale me llogari automatike: krijoi identitete të rreme gazetarësh perëndimorë dhe arriti të bindte media reale të publikonin artikujt e tyre.
Operacioni, i quajtur “Bogus Bylines” (Nënshkrime të rreme), përdori shtatë identitete të sajuara gazetarësh, kryesisht të paraqitur si amerikanë, për të publikuar afro 100 artikuj në media online në mbarë botën.
Operatorët që vepronin nga Irani përdorën ChatGPT për të përmirësuar artikujt në gjuhën angleze, për t’i përshtatur me kërkesat e redaksive dhe për të hartuar email-e bindëse për propozimin e artikujve. Disa nga identitetet e rreme u përforcuan me llogari në X, Facebook, Instagram dhe platforma të tjera.
Një prej tyre pretendonte se ishte një “shkrues i pavarur amerikan”, ndërsa të dhënat e platformës e vendosnin llogarinë në Iran.
Qëllimi nuk ishte thjesht krijimi i përmbajtjes, por kalimi i propagandës përmes mediave të mirëfillta.
Konflikti SHBA–Iran përshpejtoi aktivitetin
Pas fillimit të konfliktit SHBA–Iran, aktiviteti i publikimit u shtua ndjeshëm. Rrjeti përhapi narrativa që e paraqisnin Iranin si viktimë të qëndrueshme, Shtetet e Bashkuara si agresore dhe Izraelin si një aleat jo të besueshëm.
Disa botues më pas i promovuan artikujt e vendosur përmes llogarive të tyre në rrjetet sociale. Kjo i dha operacionit qasje te audienca që nuk do të mund t’i arrinte përmes kanaleve të dukshme të propagandës iraniane.
OpenAI e vlerësoi operacionin e publikimit të artikujve në kategorinë 4, në shkallën e saj me gjashtë nivele për operacionet e ndikimit.
OpenAI nuk identifikoi organizatën që qëndronte pas “Bogus Bylines” dhe deklaroi se aktiviteti ishte në përputhje me një operacion tregtar të ndikimit me pagesë. Ky sqarim është i rëndësishëm. Megjithatë, shqyrtimi i këtij rasti i shkëputur nga të tjerët do të errësonte një model shumë më të gjerë dhe të dokumentuar më mirë.
Operacionet e lidhura me shtetin iranian
Vetëm disa javë më parë, Anthropic zbuloi tri operacione iraniane të ndikimit, të lidhura me shtetin dhe drejtpërdrejt me institucione të njohura propagandistike të regjimit klerikal.
Ato përfshinin Organizatën e Kulturës dhe Komunikimeve Islamike, në varësi të Ministrisë së Kulturës dhe Udhëzimit Islamik; Zyrën e Propagandës Islamike të Khorasan Razavi; dhe Observatorin Kulturor Bina të Organizatës së Propagandës Islamike.
Sipas Anthropic, vetë operatorët e përshkruanin veprimtarinë e tyre si “luftë të butë” dhe “luftë kognitive”.
Përdorimi i inteligjencës artificiale ishte sistematik. Claude u përdor për të ndërtuar strategji ndikimi, identitete të rreme, baza të dhënash për objektivat dhe manuale propagandistike. Ai shërbeu gjithashtu për të shndërruar buletinet informative të qeverisë në përmbajtje shumëgjuhëshe, për të maskuar narrativat zyrtare si materiale të autorëve të pavarur ose të huaj dhe për të krijuar fushata që dukeshin sikur lindnin spontanisht nga qytetarët.
Një pjesë e materialeve u shpërnda përmes kanaleve të lidhura me Gardën Revolucionare.
Google dokumenton të njëjtën prirje
Google ka dokumentuar një zhvillim të ngjashëm. Në shtator, grupi i tij i inteligjencës së kërcënimeve raportoi se aktorë iranianë përdornin inteligjencën artificiale gjeneruese për të krijuar identitete të sajuara dhe për të prodhuar narrativa kundër ndikimit, në përputhje me interesat e shtetit.
Ata udhëzonin modelet të silleshin si specialistë të luftës psikologjike dhe të zbatonin teknika bindëse e manipuluese në mbështetje të objektivave të regjimit.
Hulumtimet e mëparshme të Google kishin zbuluar se aktorët e mbështetur nga qeveria iraniane ishin përdoruesit më të mëdhenj të Gemini ndër grupet e avancuara të kërcënimit të lidhura me qeveritë, të cilat kompania kishte ndjekur.
Objektivat dhe interesat e tyre përfshinin qeveri të huaja, organizata të mbrojtjes dhe disidentë iranianë.
Meta çmonton rrjete të ndikimit të maskuara si amerikane
Ndërkohë, Meta ka çmontuar vazhdimisht rrjete të koordinuara ndikimi me bazë në Iran, të cilat paraqiteshin si amerikane.
Një rrjet i identifikuar në vitin 2026 përdorte aktivistë, studentë dhe dizajnerë grafikë të rremë, që pretendonin se jetonin në qytete të Shteteve të Bashkuara. Disa prej tyre publikonin materiale të krijuara nga inteligjenca artificiale.
Një tjetër fushatë iraniane ndërtoi media të rreme lajmesh dhe identitete të sajuara, me qëllim përhapjen e qëndrimeve të Teheranit mbi çështjet rajonale.
Një strategji e vjetër me teknologji të re
Pamja që del nga raportet e kompanive teknologjike konkurruese është e vështirë të shpërfillet.
Aparati i propagandës së Teheranit nuk po eksperimenton thjesht me inteligjencën artificiale. Institucionet e lidhura me establishmentin në pushtet po e integrojnë këtë teknologji në një doktrinë të vjetër mashtrimi: të fshehin burimin, të shpikin identitete të besueshme, të imitojnë gazetarinë e pavarur, të krijojnë përshtypjen e një konsensusi dhe t’i përhapin narrativat e regjimit te audienca që do t’i refuzonte nëse autori i vërtetë do të ishte i njohur.
Teknologjia është e re.
Metoda e diktaturës nuk është.

Makineria e propagandës së Iranit ka gjetur një mjet të ri: inteligjencën artificiale