Sunday, February 5, 2023

Nevruzi, Viti i Ri tradicional persian

Nowruz, the traditional Persian New YearTradicionalisht, Nevruzi shoqërohet me një valë gëzimi, lumturie, mbledhje familjare, shprese, begati dhe dhurim midis brezave të rinj dhe të vjetër, pavarësisht nga mosha, gjinia, përkatësia fetare dhe etnike. Ky, me të vërtetë, ka qenë, është dhe do të jetë thelbi dhe shpirti i Nevruzit.

Shkalla e paimagjinueshme e rritjes së çmimeve të artikujve ushqimorë të përditshëm

Megjithatë, që nga fillimi i regjimit të mullahëve 43 vjet më parë, traditat dhe simbolika e Nevruzit janë sulmuar nga zyrtarët iranianë. Korrupsioni i përhapur në regjimin e ajatollahëve, keqmenaxhimi kolosal në të gjitha aspektet e ekonomisë, përvetësimet, nepotizmi, vdekjet nga COVID-19, padrejtësia dhe pabarazia kanë shkaktuar vështirësi ekonomike dhe mendore për popullin iranian. Edhe forma më e thjeshtë e festimeve të Nevruzit duket se është një ide e largët.

Javët e fundit të vitit në Iran janë tradicionalisht koha kur çmimet kërcejnë dhe ky vit nuk bën përjashtim, veçanërisht me inflacionin e përgjithshëm që lëviz rreth 40 për qind për vitin e kaluar, duke e përkeqësuar situatën. Çmimet e ushqimeve janë rritur shumë më shpejt, me shifrat e qeverisë që tregojnë inflacion mbi 60 për qind në nivelin e shitjes me pakicë në vitin 2021, krahasuar me vitin e kaluar. Sheqeri dhe llojet e ndryshme të orizit janë zakonisht artikujt me rritjen më të lartë të çmimeve, të ndjekura nga llojet e ndryshme të mishit, pulës dhe vezëve dhe vaji i gatimit.

Në muajt e fundit, çmimet e orizit – që është ushqimi kryesor në dietën iraniane – pësuan shumë luhatje, duke arritur në rreth 1,000,000 rial (rreth 4 dollarë) për kilogram, që mjafton për pesë deri në tetë persona për një vakt dhe për shumë familje janë disa vakte me bazë orizi dy herë në ditë. Megjithatë, një rrogëtar mesatar iranian merr 100 deri në 200 dollarë në muaj.