Monday, September 26, 2022

Iran: Gjyqi në Shqipëri i Ish-Zyrtarit të Burgjeve dhe Dëshmitë Tronditëse të Anëtarëve të MEK

Trial-of-Hamid-Noury-the-Executioner-of-the1988-Massacre-at-the-Durres-Court-in-Albania-November-10-2021-minNë Shqipëri u zhvillua të premten seanca e 37-të e gjyqit të ish-funksionarit të burgjeve iraniane, Hamid Noury. Ishte seanca e tretë që mbahet në këtë vend ballkanik, në kuadër të një procesi gjyqësor që po ndiqet nga drejtësia suedeze. Ndryshimi i përkohshëm i vendit të zhvillimit të gjyqit u kërkua nga prokurorët për të dëgjuar dëshmitë e shtatë dëshmitarëve okularë që banojnë në Shqipëri, në Ashraf 3, një qytezë e themeluar nga anëtarë të mërguar të Organizatës së Muxhahedinëve të Popullit të Iranit (PMOI/MEK). Procedurat pritet të rikthehen në Stokholm pas javës së ardhshme, dhe gjyqi aktualisht është planifikuar të përfundojë në prill.

Dëshmitë e banorëve të Ashraf 3 konsiderohen të rëndësishme kryesisht sepse MEK ka qenë objektivi kryesor në masakrën ndaj 30,000 të burgosurve politikë në 1988-ën, masakër në të cilën Noury ka marrë pjesë.

Këshilli Kombëtar i Rezistencës së Iranit ka zhvilluar një numër konferencash në muajt e fundit për të sjellë më shumë vëmendje ndaj këtij krimi dhe për të nxitur ndjekjen penale ndërkombëtare të autorëve të njohur të tij. Aktualisht, Noury është i vetmi person që po përballet me ndjekje penale për rolin e tij në këtë masakër, dhe ky rol dyshohet se është shumë më i vogël sesa ai i luajtur nga zyrtarë të  tjerë më të lartë. Më kryesori midis këtyre është presidenti i regjimit iranian, Ebrahim Raisi, i cili u inaugurua në gusht pikërisht në kohën kur filloi gjyqi ndaj Noury-t.

Raisi thuhet se është një nga katër zyrtarët që ishin pjesë e “komisionit të vdekjes” të Teheranit, komision i cili kishte për detyrë të implementonte një fetva në lidhje me MEK, të lëshuar nga themeluesi i regjimit dhe udhëheqësi i parë suprem, Ruhollah Khomeini. Ai dekret fetar i shpallte anëtarët e grupit kryesor opozitar të vendit si fajtorë për “armiqësi kundër Zotit” dhe si të tillë, të dënueshëm me vdekje. Udhëzimet e Khomeinit drejtuar komisionit të vdekjes ishin që të “asgjësonin menjëherë armiqtë e Islamit”.

Kjo gjuhë është cituar nga ekspertë të të drejtave të njeriut dhe ligjit ndërkombëtar në konferencat e NCRI-së të mbajtura kohët e fundit, si argument për të mbështetur thirrjen që t’i kërkohet llogari Raisi-t për gjenocid. Akuza e gjenocidit është përmendur nga anëtarë dhe mbështetës të MEK-ut këtë javë, në komentet për mediat jashtë gjykatës shqiptare, si dhe në një tubim të veçantë të mbajtur në Ashraf 3 për të përkujtuar viktimat e masakrës së 1988-ës dhe për të ndarë histori mes të mbijetuarve që nuk janë duke marrë pjesë drejtpërdrejt në gjyqin ndaj Noury-t. Ndërkohë, ata që po marrin pjesë kanë ndarë rrëfime po aq të gjera të përvojave të tyre, disa prej të cilave vënë në dukje ndërveprime personale me Raisi-n si dhe me Noury-n.

Të enjten, Majid Saheb Jam rrëfeu se i kujtohej që e kishte parë Noury-n në burgun Gohardasht duke thirrur të burgosurit për ekzekutim në grup. Të premten, Asghar Mehdidzadeh dha një dëshmi të ngjashme, duke vënë në dukje se në një rast ai kishte kaluar pesë ditë radhazi në “korridorin e vdekjes” dhe kishte parë të burgosurit që i nxirrnin jashtë në grupe nga 10 deri në 15, afërsisht 15 herë në ditë. Të dy këta dëshmitarë treguan se shumë të burgosur detyroheshin t’i shihnin shokët e tyre tek vareshin. Saheb Jam madje tregoi se kishte qenë subjekt i një ekzekutimi të rremë, si një nga të paktët të burgosur politikë që nuk kishin marrë dënim me vdekje nga komisioni i vdekjes.

Kjo dëshmi konfirmoi se Noury ishte i përfshirë drejtpërdrejt në atë ekzekutim të rremë, pasi ai kishte urdhëruar disa të burgosur të rreshtoheshin përballë trekëmbëshit para se t’i rikthente papritur në qelitë e tyre. Histori si kjo nënvizojnë faktin se Noury është akuzuar jo vetëm për pjesëmarrje në ekzekutimet masive, por edhe për torturimin e të burgosurve politikë si gjatë masakrës së vitit 1988, ashtu edhe gjatë gjithë karrierës së tij si zyrtar burgu. Shumë nga dëshmitarët në gjyqin e tij kanë theksuar se keqtrajtimi i tyre kishte filluar të intensifikohej muaj të tërë përpara se masakra të fillonte seriozisht.

Asghar Mehdidzadeh raportoi se kishte parë pjesëmarrjen e Noury-t në torturimin e të burgosurve të tjerë, si dhe ishte viktimizuar nga ai personalisht. Në një rast disa muaj para masakrës, ai e kishte parë Noury-n “duke i dërguar një pjesë të të burgosurve më të rinj në oborr” në dimër dhe “i detyronte ata të zvarriteshin në tokë në atë të ftohtë”. Më pas, në kulmin e masakrës në fillim të gushtit, Mehdidzadeh e kishte parë Noury-n në mesin e disa zyrtarëve që sulmuan qelinë ku ai po mbahej në izolim dhe e nxorën jashtë, me sy të lidhur, për ta torturuar pasi e kishin akuzuar se ishte “ende i vendosur në mbështetjen e tij” për MEK-un.