Frika e regjimit iranian është e dukshme ndërsa përballet me presionin ndërkombëtar për programin e saj bërthamor
Komuniteti ndërkombëtar ka vendosur një vijë të qartë kundër ambicieve bërthamore të Iranit. E3 deklaroi në një letër për Këshillin e Sigurimit të OKB-së synimin për mekanizmin “snapback”. Kjo do të rikthejë sanksionet ndërkombëtare të para 2015-ës kundër Teheranit.
Ultimatumi dhe Përgjigjja e Regjimit
E3 ka lëshuar një ultimatum për Iranin deri në fund të gushtit 2025 për zgjidhje diplomatike dhe qasje të plotë të inspektorëve. Në të kundërt, sanksionet ndërkombëtare do të rikthehen automatikisht. Kjo e ka shtyrë regjimin në një qoshe, duke zbuluar frikën e regjimit iranian përmes një përgjigjeje kontradiktore që tregon pasiguri të thellë.
Në fillim, regjimi reagoi me kërcënime të ashpra. Më 13 gusht, Manouchehr Mottaki, parlamentar dhe ish-ministër i jashtëm, kërcënoi me tërheqjen e Teheranit nga NPT. Kjo do të ndodhë nëse sanksionet ndërkombëtare rikthehen. Mediat shtetërore, si Mehr dhe Aftab News, amplifikuan kërcënimin. Ato deklaruan se parlamenti është gati të veprojë brenda 24 orëve nga snapback-u.
Frika e Regjimit Iranian në Veprim
Megjithatë, pas kërcënimeve, veprimet e regjimit tregojnë një pamje tjetër. Më 3 gusht, zëvendësministri i jashtëm Kazem Gharibabadi zbuloi se parlamenti dhe ministria e jashtme mbajtën takime urgjente për të diskutuar kërcënimin e snapback-ut. Për më tepër, një letër zyrtare u dërgua Sekretarit të Përgjithshëm të OKB-së, duke argumentuar se snapback-u është “i paligjshëm”. Kjo tregon frikën e regjimit iranian dhe përpjekjet për të shmangur pasojat.
Ndërkohë, regjimi mban kanale diplomatike të hapura. Zëdhënësi i ministrisë së jashtme konfirmoi vazhdimin e bisedimeve të nisura në Stamboll dhe praninë e një delegacioni të IAEA-së në Teheran brenda dhjetë ditëve. Por, Ebrahim Azizi, kreu i komisionit të sigurisë, deklaroi se delegacioni i IAEA-së nuk do të ketë qasje fizike në objekte bërthamore, duke ekspozuar dyfytyrësinë e regjimit.
Një Krizë e Krijuar Vetë
Frika e regjimit iranian buron nga një krizë e vetëkrijuar. Aktivitetet e fshehta bërthamore dhe pengimi i inspektorëve të IAEA-së kanë konsumuar durimin global. Përgjigjja kontradiktore ndaj ultimatumit të E3-së tregon jo forcë, por frikë nga izolimi dhe kolapsi ekonomik. Retorika e Gholam-Hossein Mohseni-Eje’i, “Nuk pranojmë as luftë, as paqe të imponuar,” është boshe. Politikat e regjimit e kanë lënë pa zgjidhje të mira.
Frika e regjimit iranian manifestohet në kërcënimet e dëshpëruara për tërheqje nga NPT-ja, të cilat janë vetëm përpjekje të fundit të një regjimi të zënë ngushtë, që përballet me pasojat e mashtrimit dhe agresionit të tij të gjatë.
